शम्भुको लासमाथि 'राजनीतिक दँगल' !

सम्पादकीय | धनुषाको सबैलामा एक युवाको प्रहरी हिरासतमा मृत्युले बिभिन्न प्रश्नहरु खडा गरेको छ । प्रहरी हिरासतमा मृत्यु अर्थात शंका–उपशंकाको भुमरिमा परिवार पर्नु स्वभाविक हो ।

ईलाका प्रहरी कार्यालय सबैलामा सवारी दुर्घटनाका प्रतिवादी २४ वर्षिय युवकको प्रहरी हिरासतमा मृत्युले अनेकन प्रश्न खडा गरेको छ । परिवारको दाबी, प्रहरी प्रशासनको मौनताले घटनालाई थप सशंकित बनाउँदैछ । अझ सबैलाको घटनामा जसरी शव माथिको राजनीति सुरु भएको छ, त्यो अझ विषालु सर्प जस्तै बिस्तारै फैलिरहेको छ । मानौं शव राजनीति गर्ने अखाडा बनेको छ । न्यायका लागि उठनुपर्ने आवाज आज राजनीतिक अखाडाको रुपमा परिणत हुँदैछ । शवमाथिको राजनीतिमा राजनीतिक दल यसरी होमिएका छन् जसरी शव नै उसको लागि चुनावी मैदान हो । शव माथिको राजनीति गाउँ स्तरमा मात्र नभई टोल, नगर, जिल्ला र प्रदेश हुँदै केन्द्रिय नेता सम्मको राजनीति गर्ने अखाडाको रुपमा परिणत भयो ।

गत जेष्ठ १२ गते सवारी दुर्घटनाका प्रतिवादी शम्भु सदा मुसहरले जसरी मध्यरातमा एकाएक झुण्डिएर आत्महत्या गरे । त्यसको आधार, तथ्य र प्रमाणहरुले स्वभाविक त एउटा सर्वसाधारणलाई सशंकित बनाउँछ । शम्भु सदाले न्यायका लागि राजनीतिक दलले आफ्नो रोटी अझै कति दिन सेक्ने त्यो हर्ने भने बाँकी छ ।

एउटा मरेको मृत शरिरमाथि जसरी राजनीतिक लादिदै छ, त्यसले यहाँ मानवको मानवता र यसको मत्यपर्यन्त नैसर्गिक अधिकारलाई कुण्ठित ग¥यो । दुई दलिय राजनीतिक अखाडामा जसरी शम्भुको मृत शरिर कपोकल्पित भई आज सदगतको याचना गरिरहेको छ । त्यसले शवमा राजनीतिक गर्ने मानिसहरुलाई कुनै फरक नै पर्दैन् ।

आफ्नो छोरा गुमाएका एउटा आमा पिडा, बुवाको रोदन, भाईको आशु, श्रीमती र छोरी विरक्त त्यो अनुहारलाई कसैले बुझ्न सकेको छैन् । आखिर उनीहरुले के चाहेका हुन् । यहाँ त केवल राजनीतिक लडाईको अखाडा बनाईएको छ शवलाई ! शवको राजनीतिमा केही घुमन्ते भरिया आएर आन्दोलनको नेतृत्व गर्छ ।

एक अदृश्य शक्तिबाट परिचालित भई आफ्नो जिविकोपार्जनका लागि शवमाथिको राजनीतिक र पिडित परिवारको रोदनको उपहास गर्दैै विभिन्न शैलीमा फोटोसुट गराएर फेसबुकमा राख्न लगाउँछ । एउटा दलित शवमाथिको राजनीतिमा आफ्नो राजनीतिक अखाडा बनाईन्छ । कसैलाई गाली गरिन्छ, कसैको पक्ष लिईन्छ । स्टन्ट देखाईन्छ, फेरी फेसबुकमा लेखिन्छ -"न्याय चाहियो ।"

आखिर कस्तो न्याय चाहिएको हो ? न्याय नै चाहिएको हो भने स्टण्ट किन, पिडित परिवारको दुःखमा मलहमको साटो भद्दा मजाक किन यी अनुतरित प्रश्नहरुले लाश माथिको राजनीतिको प्रष्टोक्ति दिन्छ ।

मृत व्यक्तिको न्यायका लागि पिडकलाई सजाय र पिडित परिवारलाई क्षतिपुर्ति सहितको न्यायका लागि हाम्रो आवाज बुलन्द हुनुपर्ने हो । तर त्यो त राजनीतिक दलको धरातलमै छैन् । राजनीतिक दलले आ–आफ्नो पार्टीपंक्ति भन्दा माथि उठनै सकेको छैन् । जसरी सबैलाको काण्डलाई हत्या वा आत्महत्या भनेर न्यायको खोजी गरिनुपर्ने हो त्यो भईरहेको छैन् ।

कसैले कसैलाई काँखि च्यापेर न्यायलाई पक्ष विपक्ष बनाई आफ्नो हैसियत देखाईरहेका छन् । शम्भु सदाको परिवारलाई आगामी दिन कसरी लालन, पालन र जिविकोपार्जन कसरी गराउने कसैलाई केही चिन्ता छैन् तर राजनीतिक दलको आडमा कसरी राजनीतिक चलाउने चिन्ताले दलका अगुवाहरु पिरोलिएका छन् ।

शम्भुको लासलाई त्यतिकै सडाएर अन्त्यमा रफादफा हुनेछ । न्याय खोज्नेले कानुनी तवरबाट सबभन्दा पहिले लासलाई पोष्टमार्टम गराउनुपर्छ नकी लासलाई कुहिन लगाउनुपर्छ । जब पोष्टमार्टम हुन्छ, तब यथार्थ आउँछ, र केही जमातहरु यही चाहन्छ–“जसरी पनि मृतक शम्भु सदाको लासको पोष्टमार्टम नहोस्”

मृतक शम्भु सदा मुसहरको लास विगत ५ दिन देखि थन्किएको अवस्था छ । कारण एउटै छ, लाशमाथि राजनीति ग्राउण्ड जसरी निर्माण गरियो, त्यो अर्थ शम्भुले न्याय पाओस् वा नपाओस् त्यो देखि कुनै मतलव छैन । बस कतिपयलाई शम्भुको मृत्युलाई आफ्नो आगामी राजनीतिको रोटी सेक्ने फुटबल ग्राउण्डको रुपमा प्रयोग गरिदैछ ।

शम्भुको न्याय निमित्त सबैलामा आयोजित श्रद्धाञ्जली तथा विरोधसभामा जसरी एक–एक राजनीतिक दलका कार्यकर्तालाई मञ्चमा बोलाएर राजनीतिक अखाडा बनाईयो । त्यही दिन शम्भुले न्याय पाउने र न्यायको नाममा राजनीतिको रोटी सेक्ने भन्ने कुरा उजागर भएको देखिन्छ ।

न्यायको नाममा रोटी सेकन गरिएको लाशको राजनीति मानवताको भद्दा उपहास हो । शम्भुको न्यायका लागि यथाशिघ्र पोष्टमार्टम र न्यायका लागि आवाज उठोस् तर राजनीतिक अखाडा नबनोस् । शम्भुको मृत्युपर्यन्त सदगतको अधिकारलाई कुण्ठित नबनाईयोस् भन्ने हाम्रो धारणा छ । अन्त्यमा हार्दिक श्रद्धाञ्जली ।